دوره و شماره: دوره 3، شماره 4، زمستان 1404 
مالی

فراتحلیلی بر کارایی بازارهای آتی و عوامل واگرایی نتایج مطالعات

صفحه 280-296

https://doi.org/10.22105/fbs.2026.243003

فاطمه اسحاقی حسن آبادی، سعید فتحی

چکیده هدف: هدف این مقاله ارزیابی کارایی بازار آتی، به‌ویژه در زمینه توانایی قیمت‌های آتی در پیش‌بینی بدون تورش قیمت نقد سررسید پیش از تاریخ سررسید است. با توجه به وجود نتایج متناقض و ناهمگون در مطالعات تجربی پیشین، این پژوهش با استفاده از رویکرد فراتحلیل به دنبال تبیین و روشن‌سازی این اختلاف نتایج است.
روش‌شناسی پژوهش: در این پژوهش از روش فراتحلیل برای تجمیع نظام‌مند و کمی نتایج مطالعات تجربی استفاده شده است. در این راستا، مطالعات منتشرشده در بازه زمانی 1970 تا 2020 که به بررسی قابلیت پیش‌بینی قیمت نقد سررسید توسط قیمت آتی پرداخته‌اند، گردآوری شدند. پس از غربال‌گری، 15 مقاله تجربی شامل 152371 مشاهده و 455 اندازه اثر در تحلیل نهایی وارد شدند. نتایج این مطالعات به‌صورت آماری تجمیع و تحلیل شد تا جمع‌بندی کلی درباره کارایی بازار آتی ارایه گردد.
یافتهها: یافته‌ها نشان می‌دهد که بازار آتی به‌طور کامل کارا نیست، زیرا قیمت‌های آتی پیش از سررسید قادر به پیش‌بینی بدون تورش قیمت نقد سررسید نیستند؛ همچنین، ناهمگنی نتایج مطالعات پیشین تحت تاثیر عواملی مانند نوع کشور، نوع دارایی پایه، زمان باقی‌مانده تا سررسید، افق زمانی مطالعه و تواتر داده‌ها قرار دارد. این عوامل نقش مهمی در تبیین تفاوت نتایج پژوهش‌های پیشین دارند.
اصالت/ارزش افزوده علمی: این پژوهش با ارایه یک تحلیل جامع و یکپارچه از کارایی بازار آتی از طریق فراتحلیل، به ادبیات موجود کمک می‌کند. همچنین نقش عوامل زمینه‌ای و ساختاری در توضیح تفاوت نتایج مطالعات پیشین را برجسته کرده و شواهد قوی‌تری درباره وضعیت کارایی بازارهای آتی ارایه می‌دهد [1].

بانکی

تاثیر نوآوری­ مالی دیجیتال بر افزایش تعمیق و رشد مالی در صنعت بانکداری

صفحه 297-317

https://doi.org/10.22105/fbs.2026.243163

مهدی نبی پورافروزی، مهدی حسنی

چکیده هدف: هدف این تحقیق آن است که تاثیر نوآوری­ مالی دیجیتال بر روی تعمیق مالی و رشد اقتصادی در کشور را مورد بررسی قرار می‌دهد.
روش‌شناسی پژوهش: این تحقیق مدل الگوی خودرگرسیون­برداری با وقفه توزیعی را مورد استفاده قرار داده است که بر روش­های سری زمانی دیگر قابل ترجیح است زیرا این مدل کاربرد آزمون‌­های تلفیق اشتراکی با سری زمانی با ترتیب­های تلفیق متفاوت را اجازه می­دهد و نسبت به سایز نمونه انعطاف‌پذیر است که سایز کوچک و محدود را شامل می­شود.
یافتهها: یافته­‌های اصلی این تحقیق به این شرح هستند: 1- شواهد و دلایل در‌خصوص وجود یک رابطه مثبت بین نوآوری­ مالی دیجیتال و تعمیق مالی مشاهده می‌­شود، البته به‌همراه قوی‌ترین و شدیدترین تاثیر که از کاربرد اینترنت و خدمات مالی در بستر همراه‌بانک سرچشمه می­گیرد و کمترین تاثیر که از شعبه‌های بانک نشات می­‌گیرد و 2- نتایج حاصله نشان می‌­دهند که تاثیر مثبت و معنادار تعمیق مالی بر روی رشد اقتصادی قابل مشاهده است که متناسب و سازگار با تئوری سرمایه­ تحت هدایت و رهبری عرضه می‌­باشد.
اصالت/ارزش افزوده علمی: این تحقیق برای سیاستگزاران، اصلی و مهم حایز اهمیت است زیرا این تحقیق بینش‌­ها و ادراک‌­هایی را در خصوص مولفه­‌ها و اجزای تشکیل‌دهنده­‌ نوآوری مالی فراهم می­‌سازد که در کشور، افزایش‌دهنده­ رشد هستند و این نکته را در نظر می­‌گیرد و مورد ملاحظه قرار می‌­دهد که برخی از جنبه­‌های نوآوری می­‌توانند رشد را به تاخیر اندازند همان‌­طور که در طی بحران مالی جهانی شرح و توضیح داده شد.

مالی

بررسی نقش میانجی خودکارآمدی مالی بر رابطه بین سواد مالی با رفتار سرمایه‌گذاری افراد

صفحه 318-329

https://doi.org/10.22105/fbs.2026.243169

امیر رضا رضوی، ملیحه میرحسینی

چکیده هدف: هدف پژوهش بررسی نقش سواد مالی در بهبود رفتار سرمایه‌گذاری افراد و افزایش خودکارآمدی مالی است تا اهمیت ارتقا سواد مالی در تصمیم‌گیری‌های سرمایه‌گذاری مشخص شود.
روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش از نوع توصیفی–پیمایشی و کاربردی بوده و در نیمه اول سال ۱۴۰۴ انجام شده است. جامعه آماری سرمایه‌گذاران حقیقی بورس یزد بوده و ۳۸۴ نفر با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. داده‌ها با پرسش‌نامه استاندارد جمع‌آوری و با روش PLS و نرم‌افزار SmartPLS تحلیل شدند.
یافتهها: نتایج نشان داد سواد مالی تأثیر مثبت و معنادار بر رفتار سرمایه‌گذاری و خودکارآمدی مالی دارد. همچنین خودکارآمدی مالی نیز بر رفتار سرمایه‌گذاری اثر مثبت و معناداری دارد.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: این پژوهش نقش هم‌زمان سواد مالی و خودکارآمدی مالی را در شکل‌گیری رفتار سرمایه‌گذاری بررسی کرده و شواهد تجربی جدیدی در زمینه اهمیت آموزش مالی در بهبود تصمیم‌های سرمایه‌گذاری ارایه می‌دهد.





 

مالی

نقش حاکمیت شرکتی در تعدیل اثر پیچیدگی صورت‌های مالی بر تامین مالی و سلامت مالی پایدار شرکت‌ها

صفحه 330-344

https://doi.org/10.22105/fbs.2026.243179

حسین کاظم‌زاده زازرانی

چکیده هدف: هدف این مقاله بررسی نقش حاکمیت شرکتی در تعدیل رابطه بین پیچیدگی صورت‌های مالی و تامین مالی شرکت‌ها به‌عنوان یکی از شاخص‌های سلامت مالی پایدار است.
روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش با استفاده از داده‌های 236 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال‌های 1392 تا 1401 و به‌کارگیری مدل رگرسیون داده‌های تابلویی انجام شده است. پیچیدگی صورت‌های مالی با شاخص فوگ و تعداد صفحات گزارش‌ها و تامین مالی با میزان استقراض بانکی اندازه‌گیری شده است.
یافتهها: نتایج نشان می‌دهد که پیچیدگی صورت‌های مالی بر تامین مالی شرکت‌ها اثر معناداری دارد، اما حاکمیت شرکتی نقش تعدیل‌کننده معناداری در این رابطه ایفا نمی‌کند.
اصالت/ارزش افزوده علمی: این پژوهش با تمرکز بر بازارهای نوظهور نشان می‌دهد که حاکمیت شرکتی توان تعدیل اثر پیچیدگی گزارشگری مالی بر تامین مالی را ندارد و بینشی درباره اثر ساختار گزارشگری بر دسترسی به منابع مالی ارایه می‌دهد.

حسابداری و حسابرسی

فساد شرکت‌ها و دارایی‌های نقدی آن‌ها

صفحه 345-358

https://doi.org/10.22105/fbs.2026.243186

نجمه خدابخشی، اعظم پوریوسف، محمد رمضانی

چکیده هدف: هدف این پژوهش بررسی تاثیر فساد مالی شرکت‌ها بر دارایی‌های نقدی آن‌ها در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران است. اهمیت این موضوع از آن جهت است که فساد مالی می‌تواند موجب کاهش کارایی تخصیص منابع، افزایش نا اطمینانی و تغییر در سیاست‌های نگهداشت وجه نقد شرکت‌ها شود.
روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی و کاربردی است. داده‌ها به‌صورت تابلویی از 161 شرکت طی سال‌های 1393 تا 1402 جمع‌آوری شده‌اند. برای آزمون فرضیه از مدل رگرسیون چندمتغیره استفاده‌شده و متغیر وابسته نسبت دارایی‌های نقدی به‌کل دارایی‌ها است. متغیر مستقل فساد مالی و متغیرهای کنترلی شامل اندازه شرکت، اهرم مالی، رشد شرکت، سرمایه در گردش، بازده دارایی و عمر شرکت هستند.
یافتهها: نتایج نشان داد فساد مالی تاثیر منفی و معناداری بر دارایی‌های نقدی شرکت‌ها دارد؛ به این معنا که با افزایش فساد، میزان نگهداشت وجه نقد کاهش می‌یابد. همچنین اندازه شرکت اثر مثبت و اهرم مالی اثر منفی معنادار بر دارایی‌های نقدی دارد، درحالی‌که سایر متغیرهای کنترلی معنادار نبودند.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: این پژوهش با ارایه شواهد تجربی از بازار سرمایه ایران، نقش فساد مالی در تصمیمات نقدینگی شرکت‌ها را روشن می‌کند و به ادبیات حاکمیت شرکتی و مدیریت مالی در شرایط اقتصاد درحال‌توسعه می‌افزاید.

حسابداری و حسابرسی

بررسی تاثیر سبک زندگی لذت­‌گرایانه بر رفتارهای ناکارآمد حسابرسی در بین حسابداران رسمی شاغل در سازمان حسابرسی

صفحه 359-368

https://doi.org/10.22105/fbs.2026.243188

نادر رضایی، فرزاد محمد علی قشلاقی

چکیده هدف: هدف از این مقاله، بررسی تاثیر سبک زندگی لذت‌گرایانه بر رفتارهای ناکارآمد حسابرسی است.
روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی–پیمایشی است. جامعه آماری شامل حسابداران رسمی شاغل در سازمان حسابرسی به تعداد 184 نفر است. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران برای جامعه معلوم، 125 نفر تعیین شد. ابزار جمع‌آوری داده‌ها پرسشنامه بوده که روایی آن با نظر متخصصان تأیید و پایایی آن با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ برابر با 0.7 مورد تأیید قرار گرفت. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و استنباطی (مدل‌سازی معادلات ساختاری) با بهره‌گیری از نرم‌افزار SPSS نسخه 21 و Smart PLS نسخه 3 استفاده شد.
یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که سبک زندگی لذت‌گرایانه تاثیر معناداری بر رفتارهای ناکارآمد حسابرسی دارد.
اصالت/ارزش‌افزوده علمی: این پژوهش با بررسی نقش عوامل سبک زندگی، به‌ویژه لذت‌گرایی، در بروز رفتارهای ناکارآمد حسابرسی، دیدگاه جدیدی را در ادبیات حسابرسی ارایه می‌دهد و می‌تواند به بهبود کیفیت حرفه‌ای در این حوزه کمک کند.